Kategori: Makaleler

Kapı zilinin sesi, çoğu zaman fark etmeden geçtiğimiz bir eşiktir: İçerisiyle dışarısı, tanıdık olanla yabancı olan arasında kısa bir titreşim. Peki bu titreşimin kaynağı nedir? Kapı zili AC mi DC mi? Bu soru, teknik bir ayrıntı gibi durur; ama biraz durup düşününce etik, epistemoloji ve ontolojiye uzanan bir düşünce yolculuğunu başlatır. Bir şeyin “nasıl çalıştığını” bilmek ile “ne anlama geldiğini” düşünmek arasında nasıl bir ilişki vardır? Bilgi, varlık ve değer bu küçük aygıtta nasıl kesişir? Bir Eşik Olarak Kapı Zili Kapı zili, gündelik hayatın sıradan bir nesnesi olmasına rağmen, felsefi olarak “eşik”tir. Ontolojik olarak bir nesne; epistemolojik olarak bir bilgi…

İletişimde Konuşan Kişiyi Dinlerken Nasıl Davranılmalıdır? Hadi biraz cesur olalım. Dinlemek, gerçekten nasıl yapılır? Sadece gözlerimizi kişiye odaklamak mı, yoksa ondan bir şeyler almak, anlamak ve karşılık vermek mi? Eğer bu yazıyı okuyorsanız, birinin size “konuşanı dinlemenin öneminden” bahsettiği, “empati kurmak gerek” gibi cümleler duyduğunuz mutlaka olmuştur. Ama gerçekten, bunları yapıyor muyuz? Yoksa sadece “dinliyor gibi mi yapıyoruz”? Gelin, bu işi biraz sorgulayalım. Dinlemek Neden Bu Kadar Zor? Öncelikle, şu klasik “dinlemek kolaydır” söylemini ortadan kaldıralım. Evet, kulağımız var, sesleri duyabiliyoruz. Ama dinlemek, yalnızca sesleri almak değil, bir kişinin düşüncelerini, duygularını ve niyetlerini anlamaya çalışmak. İletişim, iki yönlü bir süreç.…

Bir Soyadının Ardındaki Hikâye Kayseri’de bir kasaba sabahıydı. Havanın serinliğini içine çekerek her zamanki gibi yürüyüşümü yapıyordum. Akşamdan kalan ince rüzgar, sabahın erken saatlerinde beni sarhoş eden bir huzur veriyordu. O anda, yaşadığım hayatın nasıl bir içsel karmaşaya dönüşebileceğini hiç düşünmemiştim. Ancak bir an, bir anlık dikkat dağınıklığı ve bir soyadının sorulmasıyla hayatımın ne kadar sıradan ve aynı zamanda ne kadar özel olduğunu fark ettim. O Anın İçindeki Soruyu Hatırlıyorum Bir kafede oturuyordum, kahvemi yudumlarken telefonuma gelen bir mesaj dikkatimi çekti. Mesajı gönderen kişi, yıllardır görmediğim bir arkadaşımdı. Mesajda “Türk nüfus kaydında en az soyadına sahip olan kişiyi araştırıyorum, acaba…

Tezden Üretilmiş Yayın Ne Demek? Eskişehir’de araştırma yaparken ve üniversitede ders verirken sıkça karşılaştığım bir terim var: “Tezden üretilmiş yayın”. İlk bakışta kulağa biraz karışık gelebilir, ancak aslında akademik dünyada önemli bir yere sahip bir kavram. Özellikle yüksek lisans veya doktora yapan öğrenciler için bu, oldukça bilinen bir süreç. Peki, tezden üretilmiş yayın tam olarak ne anlama gelir? Gelin, bunu hep birlikte anlayalım. Tez ve Yayın: İki Farklı Kavram Öncelikle, “tez” ve “yayın” kelimelerinin ne olduğunu netleştirelim. Bir tez, yüksek lisans veya doktora gibi akademik bir programda öğrencinin yaptığı araştırmanın sonuçlarını içeren detaylı bir çalışmadır. Tez, genellikle bir konu hakkında…

Kadın Sığınma Evinde Maaş Veriliyor Mu? Kadın sığınma evleri, şiddet görmüş, psikolojik ya da fiziksel baskılara maruz kalmış kadınların güvenli bir ortamda barınmalarını sağlayan önemli kurumlar. Peki, bu evlerde kalan kadınlara maaş verilip verilmediğini hiç düşündünüz mü? Bu sorunun yanıtı, pek çok kişi için net değil ve çoğu zaman yanlış anlaşılabiliyor. O yüzden gelin, bu konuyu daha yakından inceleyelim. Kadın Sığınma Evleri Ne İşe Yarar? Öncelikle kadın sığınma evlerinin amacını kısaca hatırlayalım. Bu yerler, şiddete uğrayan ya da tehdit altında olan kadınların, çocuklarıyla birlikte güvende olabilecekleri, psikolojik ve sosyal destek alabilecekleri mekanlar. Kadınlar burada barınma, psikolojik destek, hukuki yardım gibi…

Baş Ağrısına Hangi Hap İyi Gelir? Modern Hayatın En Yaygın Derdi Hayat bazen hızla akıp giderken, birdenbire bir baş ağrısı sarar. İlk başta, belki de alıştığınız bir yorgunluktur; bir iki dakika dinlenmekle geçer diye düşünürsünüz. Ama bir süre sonra, o ağrı, tıpkı istemediğiniz bir misafir gibi, kalıcı hale gelir. Zihninizi ve bedeninizi o kadar sarar ki, günlük işlerinizi yapmak neredeyse imkansız hale gelir. İşte tam o anda, baş ağrısına hangi hapın iyi geleceğini sorgulamak başlar. Peki, baş ağrısı neden bu kadar yaygın bir sorun haline geldi? İlaçlarla bu ağrıyı dindirmek gerçekten doğru bir çözüm mü, yoksa ağrının kaynağını anlamak mı…

Asliyede Tutuklama Olur Mu? Hukukun Derinliklerine Bir Yolculuk “Bir insan suçlu olduğunda, gerçekten tutuklanabilir mi?” diye sorabilirsiniz. Özellikle, yargı sürecinin başında, bir suç işlendiği iddia edilen bir kişinin hemen hapse atılabileceği düşüncesi, çoğu zaman kafa karıştırıcı olabiliyor. Aslında, bu tür durumlar, sadece basit bir “evet” ya da “hayır” cevabıyla geçiştirilemeyecek kadar karmaşık ve çok katmanlı. Hatta bu sorunun cevabı, hukukun farklı aşamalarına, sosyal normlara ve hatta siyasi koşullara bağlı olarak değişkenlik gösterebilir. Günümüz Türkiye’sinde, Asliye Ceza Mahkemeleri gibi ilk derece mahkemelerinde tutuklama kararının verilmesi, özellikle “suçluluk” ve “güvenlik” gibi kavramlarla iç içe geçmiş bir mesele olarak karşımıza çıkmaktadır. Peki, asliyede…

Asetat Maddesi: Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimi Üzerine Sosyolojik Bir Bakış Hayatımızda etrafımızı saran pek çok madde var; bazılarının günlük hayatımızda somut karşılıkları var, bazıları ise arka planda, çoğu zaman fark etmeden etkileşimde bulunduğumuz yapılar olarak hayatımızda yer alıyor. Bugün üzerinde konuşacağımız maddelerden biri, görsel sanatlarda, teknolojide ve sanayide yaygın olarak kullanılan asetat maddesi. Asetat, birçok endüstriyel süreçte yer alan ve çeşitli malzemelerin üretiminde kullanılan bir bileşen olsa da, onun toplumsal ve kültürel bağlamda nasıl bir rol oynadığını düşünmek, bu maddenin sadece fiziksel değil, toplumsal anlamda da derin bir etkiye sahip olduğunu gösteriyor. Bu yazı, asetatın bize nasıl toplumsal normlar,…

İzmir… Her köşesinde tarih, kültür ve çeşitlilik barındıran, her zaman yeniliğe açık, dinamik bir şehir. Bunu sadece mimarisinde, sokaklarında ya da gündelik yaşamında görmek mümkün değil; İzmir, sosyal yapısıyla da dikkat çeken bir şehir. Geçmişine baktığımızda, bu şehri sadece bir yerleşim yeri olarak değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi kavramların şekillendirdiği bir yaşam alanı olarak görmek gerekiyor. Hadi gelin, İzmir’in oluşumuna toplumsal açıdan nasıl baktığımıza bir göz atalım. İzmir: Toplumsal Dinamiklerin Şehri İzmir, bir zamanlar farklı kültürlerin, dinlerin ve etnik kökenlerin bir arada yaşadığı bir şehir olarak karşımıza çıkar. Şehir, Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemlerinde, ticaret yolları…

Lebiderya Ne Demek? TDK Tanımı ve Kökeni Hayat bazen bir kelimeyle çok daha renkli hale gelebilir. Hangi kelimenin nereden çıktığı, ne anlama geldiği ya da insanların dilindeki yeri, bazen bizi derin düşüncelere sürükler. “Lebiderya” kelimesi de böyle bir kelime. Birçoğumuzun günlük hayatta duymadığı ama bir anda karşımıza çıktığında merak ettiğimiz o özel kelimelerden biri. Peki, Lebiderya tam olarak ne anlama geliyor? Türk Dil Kurumu’na (TDK) göre “Lebiderya”, eski Türkçede “oldukça neşeli, coşkulu” anlamında kullanılan bir kelimedir. Günümüzde ise halk arasında, genellikle “neşeli” veya “coşkulu” bir durumda olan kişi veya durumu tanımlamak için kullanılmaktadır. Kelimenin kökeni ise Arapçaya dayanır. Ancak, ne…